Collectie Van Schaik aan PACE geschonken

Uit de nalatenschap van mevrouw J.C. van Schaik uit Rotterdam heeft PACE een prachtige collectie foto’s, dia’s, boeken, documenten en artefacten verkregen. In de schenking zat ook apparatuur om 8mm-films af te spelen en te bewerken. De verpleegster Han van Schaik vertrok op 27 juni 1959 vanaf Schiphol naar Nederlands Nieuw-Guinea, waar ze drie jaar in verschillende gebieden werkte. In november 1995 bezocht ze tijdens een afscheidsreis voor het laatste keer haar geliefde Papua.

Han van Schaik was uitgezonden door de Zending der Nederlandse Hervormde Kerk. Over haar contactEen Papua-familie in Waghete met de Papua’s schrijft ze: “De bevolking kan je in tweeën splitsen: de kustbewoners zijn door een betere communicatie reeds veel verder ontwikkeld, zoals bijvoorbeeld in Hollandia, Biak, Manokwari en Merauke en in het Centrale Bergland leeft de bevolking nog in het Stenen Tijdperk. Men realiseert zich daar het oertijdperk van onze voorvaderen. Sinds Zending, Missie en Bestuur daar zijn gekomen, is de verandering ingetreden. De Papua’s hebben echter een eigen adat die moeilijk te beïnvloeden valt. Toch staat ze open voor andere begrippen, zoals onderwijs, geneeskunde en landbouw.” 

Zorg voor moeder en kind
Na eerst in Hollandia te zijn ingewerkt in de Kindersterftebestrijding werd mevrouw Van Schaik in 1959 voor een jaar overgevlogen naar de standplaats Genjem
op de Nimboranvlakte in de bergen aan de noordkust.Babies in Centraal Ziekenhuis Hollandia “Ik was gewoon in dienst van het gouvernement en ik had de supervisie over acht kampongverzorgsters, die in de omliggende districten werkten. Ze waren belast waren met de zorg voor moeder en kind en ik ging met ze mee op huisbezoek en naar hun werk op het consultatiebureau.” Een jaar later ging Van Schaik aan de slag in het Centraal Ziekenhuis Dok II in de hoofdstad Hollandia, het huidige Jayapura. “Toen ik daar werkte, kreeg ik er een heleboel neventaken van de zending bij. Het runnen van een internaat voor jonge Papua’s in opleiding bijvoorbeeld. Grappig was dat de Papua’s bijzonder geïnteresseerd waren in de WHO-atlas met betrekking tot de voorplanting van de mens en zijn ontwikkeling.”  

Dia’s, foto’s en films
Het was echter een vurige wens van Van Schaik om weer op een buitenpost te gaan werken. Na bijna een jaar in Hollandia reisde ze af naar de volgens haar zeggen primitiviteit van de Wisselmeren. In Polikliniek bij het Tigimeerhet Centrale Bergland werkte in de polikliniek in
Waghete bij het Tigimeer en in het ziekenhuis van Enarotali. “Wanneer de Papua’s wat geciviliseerder werden, gingen ze half Westers kleden. Echter feesten en rouwen kunnen ze. Bij een overlijden, ook bij het ziekenhuis, waren ze de hele nacht aan het dansen.” Op d
e dia’s en foto’s van Van Schaik staan opnames in Papua en Indonesië uit de jaren vijftig, zestig en negentig. Haar nalatenschap bevat drie fotoalbums, vijftien diasledes, zeven 8mm-films, een videoband met beelden van de Wisselmeren en twee 78-toeren-platen met opnames uit Nederlands Nieuw-Guinea. De artefacten omvatten diverse soorten houtsnijwerk en een tas van orchideestengel bastvezel.  

Han van Schaik drinkt uit cocosnoot bij SentanimeerTot de geschonken boeken van mevrouw Van Schaik behoren onder meer de volgende titels:
- 
Growing up in New Guinea”, Mead, M.
-
Het witte hart van Nieuw Guinea”, Brongersma, L.D, Venema, G.F.
- 
Nieuw Guinea; wat men er wel en niet van moet verwachten”, Brantjes, J.M.J.
- 
Nieuw Guinea; fotoboek van land en volk”, Werff, S. van der, Berg,  J.H. van den
- Voeding en milieu van het Papua-kind”, Oomen, H.A.P.C.